22, ఆగస్టు 2017, మంగళవారం

శ్రీ గణపతిని సేవింపరారే .....

                                                                             
                                               
శ్రీ గణేశ ప్ర్రార్ధన 

తుండము నేకదంతమును దోరపు బొజ్జయు వామహస్తమున్ 

మెండుగ  మ్రోయు గజ్జెలును మెల్లని చూపులు మందహాసమున్ 

కొండొక గుజ్జురూపమున కోరిన విద్యలకెల్ల నొజ్జయై 

యుండెడి పార్వతీతనయ యోయి గణాధిప నీకు మ్రొక్కెదన్!


భాద్రపదమాసం - 
చాంద్రమాసరీత్యా పౌర్ణమినాడు పూర్వాభాద్ర లేదా ఉత్తరాభాద్ర నక్షత్రం ఉండటంవలన ఇది భాద్రపద మాసం. 
భాద్రపద శుక్ల చతుర్థి -
ప్రణవస్వరూపుడు, ఆదిదేవుడు, ప్రథమపూజ్యుడు, సకల శుభప్రదుడు, కల్యాణ మంగళ స్వరూపుడు అయిన "గజాననుని" ఆవిర్భవం. 
(పార్వతీదేవి అభ్యంగన స్నానమాచరిస్తూ, నలుగుపిండితో బాలుని సృష్టించి, ప్రాణప్రతిష్ట చేసి, ద్వారంవద్ద కావలి ఉంచగా, తనను అడ్డగించినందుకు శివుడు రుద్రుడుగా మారి ఆ బాలుని శిరస్సు ఖండించి, పిదప పశ్చాత్తాపపడి, ఏనుగు శిరస్సుతో ఆ బాలున్ని పునరుజ్జీవుని జేయడంతో 'గజాననుడు'గా పేరువచ్చింది). 
భాద్రపద శుక్ల చతుర్థి -
గజాననునికి ఈశ్వరుడు గణాధిపత్యాన్ని ప్రసాదించిన రోజు. 
(దేవగణాలకు అధిపతిని నియమించాలని పార్వతీపరమేశ్వరులు వినాయకుడు, కుమారస్వామిలలో ఎవరు సమర్థులో పరీక్షించదలచి, ముల్లోకాలలోని పుణ్యతీర్ధాలను సందర్శించి ఎవరు ముందుగా వస్తారో వారిని గణాధిపతిగా నియమిస్తామని చెప్పగా, ఆ క్షణమే కుమారస్వామి నెమలివాహనంపై పయనమవ్వగా, మూషికవాహనుడు ముమ్మారు తల్లితండ్రులకు ప్రదక్షిణం చేసి, పుణ్యనదుల్లో స్నానంచేసిన పుణ్యఫలాన్ని సంపాదించి, గణాలకు అధిపతి కాగలిగాడు). 
ప్రణవ స్వరూపం గణపతిం -
సృష్ట్యాదిలో జగత్ సృష్టికి ఏర్పడిన విఘ్నాలను తొలగించడానికి బ్రహ్మ ధ్యానమగ్నుడు కాగా, ఆ పరబ్రహ్మ ఓంకారస్వరూపునిగా, వక్రతుండునిగా (వక్రతలను తొలగించేవాడు. సరిగ్గా కార్యములు సాగనివ్వని విఘ్నాలే వక్రాలు. ఈ వక్రాలను తొలగించేవాడు వక్రతుండుడు) దర్శనమిచ్చి విఘ్నాలను తొలగించాడు. 
                                                        
సృష్టికి శ్రీకారం 'ఓం'కారరూపంలో ఉద్భవించినది. వేదమంత్రాలు గణాలైతే వాటికి మూలమైన ఓంకారమే గణపతి. సనాతనధర్మంలో సర్వదేవతా శక్తులకు మూలం ఓంకారం. సృష్టారంభంలో, మంత్రంలో, యంత్రంలో, సమస్తదృశ్య ప్రపంచంలో, త్రికాలాదుల్లో, ప్రత్యణువులో ప్రస్ఫుటమయ్యే విశ్వజనీనమైన, విశ్వవ్యాప్తమైన, సర్వ సమగ్రమైన 'ప్రణవ'స్వరూపమే గజాననుడు. అందుకే ఈ వక్రతుండున్ని ఓంకారస్వరూపుడుగా 'గణపత్యధర్వ శీర్షం' వర్ణించింది. ఏడుకోట్ల మంత్రరాశికి మూలమైనవాడు కాబట్టే 'సప్తకోటి మహామంత్ర మంత్రితావయవ ద్యుతిః' అని సహస్రనామార్చనలో కొలుస్తారు.  
ప్రథమపూజ్యుడు -
వ్యాసులవారు వేదములను విభాగం చేసి పురాణములను రచించాలని ప్రారంభించినప్పుడు ఆదిలోనే అనేక విఘ్నాలు ఏర్పడగా, బ్రహ్మ చెంతకు వెళ్ళి కారణమడుగగా 'స్మరణంవా గణేశస్య ప్రారంభే అన్యస్య వా'  ఏదైనా కార్యం ప్రారంభినప్పుడు ముందుగా గణపతిని ఆరాదించాలి. అది నీవు మరిచావు అనిచెప్పగా, ఎవరీ గణపతి అని వ్యాసులవారి ప్రశ్నకు బదులుగా బ్రహ్మ ఇలా చెప్తారు -
సప్తకోటి మహామంత్రా: గణేసస్యాగమే స్థితాః 
ఓంకార రూపీ భగవాన్ బీజంచ గణనాయకస్య 

అలాగే, దేవతలు అమృతంకై క్షీరసాగర మధనం చేస్తుండగా మధ్యలో పుట్టిన హాలాహలం ధాటికి తట్టుకోలేక దేవతలంతా శివుణ్ణి ఆశ్రయించగా, శివుడు ఇలా చెప్తారు - 
కార్యారంభేతు విఘ్నేశం యేనార్చంతి గణాధిపం 
కార్యసిద్ధిం నతేషాంవై భవేతు భవతాం యధా 

అందుకే - పారమార్ధిక కార్యమైనా, ప్ర్రాపంచిక కార్యమైనా ప్రధమంగా వినాయకుణ్ణి పూజించడం ఆచారం. 
                           
గణేశుడు -
జ్ఞానర్ధ వాచకో గశ్చణశ్చ నిర్వాణ వాచకం 
తయోరీశం పరం బ్రహ్మ గణేశం  (బ్రహ్మవైవర్త మహాపురాణం)
 'గ' జ్ఞానార్ధవాచకం, 'ణ' నిర్వాణ వాచకం. ఈ రెండింటికీ ఈశుడైన పరబ్రహ్మయే 'గణేశుడ'ని మహావిష్ణువు చెబుతాడు. 
గజాననుడు -
ముఖం గజవదనం. పైభాగం గజం. 'గ' గమ్యమైనది 
శరీరం నరాకారం. క్రిందభాగం జగం. 'జ' కారణమైనది. 
క్రింద భాగమైన నరాకారం త్రిగుణాత్మక ప్రకృతికి సంకేతం. గజాకారం పురుష (పూర్ణ) తత్త్వానికి ప్రతీక. ప్రకృతికి చైతన్యం - పురుషుడు, పురుషునికి ఉపాధి - ప్రకృతి. ఈ రెండింటి ఏకత్వమే ఈ విశ్వచలనం. చిన్మయమైన ఈశ్వరతత్త్వం గజవదనం. మాయమయమైన ప్రకృతి నరాకారం. పార్వతీపరమేశ్వరుల సమన్వయతత్త్వమే గణపతి ఆకృతి. శరీరం శక్తిమయం, శిరస్సు శివమయం. 
గ' అనే అక్షరం గతిని ,సూచిస్తుంది. 'జ' అనే అక్షరం జన్మను సూచిస్తుంది. ఈ 'గజ' అన్న పదం "ఈ జగత్తు ఎవరినుండి వెలువడిందో వారి వైపే సాగిపోతూ చివరికి వారిలోనే లయమవ్వడాన్ని సూచిస్తుంది. 
గణాధిపతి  - 
గణపతిని జేష్ఠరాజుగా, బృహస్పతిగా, బ్రహ్మణస్పతిగా, వేదాలు అభివర్ణించాయి. 'బృహతీనాం వేదవాచాం పతిః' బృహతి అనగా వాక్కులు. దీనికి అధిపతి బృహస్పతిగా, వేదవిజ్ఞానాలు,ఉత్తమ కర్మలే బ్రహ్మణాలు. వీటికీ అధిపతి బ్రహ్మణస్పతిగా స్తుతించాయి.  
మంత్ర గణాలకీ, జీవగణాలకి అధిపతి. ఛందో గణాలకు అధిపతి. అందుకే గణాధిపతి అనే పేరు వచ్చింది. 
గణ అంటే పుర్యష్టకము (ఎనిమిదింటితో కూడుకున్న పురం). 1. పంచకర్మేంద్రియాలు, 2. పంచజ్ఞానేంద్రియాలు 3. పంచభూతాలు 4. పంచప్రాణాలు 5. కామ 6. కర్మ 7. అవిద్య 8. మనస్సు - వీటితో కూడుకున్నదే సూక్ష్మదేహం. వీటి ఆధీశ్వరత్వమే గణేశ్వరత్వం.
సంకేతాలమయ స్వరూపం - 
తత్త్వపరంగా గణపతి నామాలకు ఎన్ని పరమార్ధాలున్నాయో, ఆయన ఆకృతిలో అన్ని అంతరార్ధాలు, అద్భుత సంకేతాలున్నాయి. 
ఏనుగుతల నుంచి ఎలుకవాహనం దాకా ... అంగాంగామూ అమూల్యమైన సంకేతమే. గుమ్మడికాయంత తల గొప్పగా ఆలోచించమని చెప్తుంది. చాటెడు చెవులు శ్రద్ధగా వినమంటాయి. బుల్లినోరు వీలైనంత తక్కువగా మాట్లాడమంటుంది. చిన్నికళ్ళు సూటిగా లక్ష్యానికే గురిపెట్టమంటాయి. బానపొట్ట బ్రహ్మాండాన్ని, స్థిరత్త్వాన్ని తలపిస్తుంది. తొండం ఎటైనా తిరుగుతుంది. ఎంతదూరమైనా చొచ్చుకొని వెళ్తుంది. ఎంత సూక్ష్మమైనదైనా సునాయాసంగా అందుకోగల్గుతుంది. ఎంత పెద్ద బరువైన అవలీలగా అందుకుంటుంది. జ్ఞానసముపార్జనలో ఈ రీతిలో ప్రయత్నం ఉండాల్సిందేనన్న సంకేతమిస్తోంది. మనిషిలోని చంచల స్వభావమే చిట్టెలుక. అహాల్నీ అత్యాశల్నీ ఎప్పుడూ నెత్తిన ఎక్కించుకోకూడదు. నిగ్రహశక్తితో వాటిని ఓడించాలి. మెడలువంచి సవారీ చేయాలి. 
మరింత నిశితంగా పరిశీలిస్తే - 
వినాయకుడి తల ఏనుగుది. ఏనుగు జంతువులన్నింటిలో సూక్ష్మగ్రాహి. కళ్ళు చిన్నవే కానీ, చూడగానే దేనినైనా ఆకళింపుచేసుకుంటాయి. చేటల్లాంటి పెద్దచెవులు. చేటను సంస్కృతంలో 'శూర్పం' అని అంటారు. కనుకనే గణపతికి 'శూర్పకర్ణుడు' అని మరియొక నామం. పొల్లును చెరిగి సారాన్ని మిగిల్చే చేటవలె, నిస్సారాన్ని వదిలి, సారవంతమైన వాక్కుల్ని గ్రహించమనే సంకేతమిస్తున్నాడీ శూర్పకర్ణుడు. 
మనిషికూడా మాటల్లో చెడుని వదిలిపెట్టి, మంచిని మాత్రమే తనచెవులద్వారా గ్రహించాలన్న సంకేతముంది. పెద్దతల జ్ఞానానికి గుర్తు. ఒకే ఒకదంతం శక్తికి చిహ్నం. పెద్దబొజ్జ బ్రహ్మాండాన్ని తనలో ఇముడ్చుకున్నానని సూచిస్తుంది. వక్రతుండం బుద్ధి కుశలతకు ప్రతీక. గణపతి వక్రతుండం ఓంకార ప్రతీక. చేతిలోని పాశ అంకుశాలు రాగద్వేషాలను నియంత్రించే సాధనాలు. మోదకం ఆనందానికి ప్రతీక. పరమానందాన్ని ప్రసాదిస్తాడు గణపతి. లంబోదరానికి బిగించిన సర్పం కుండలినీ శక్తికి సంకేతం.
గణపతి వాహనం ఎలుక. (మూషికుడనే రాక్షసుడు విఘ్నేశ్వరునితో యుద్ధంలో ఒడి, శరణుజొచ్చగా అతన్ని వాహనంగా చేసుకున్నట్లు పురాణకధనం). ఎలుక కామ, క్రోధ, లోభ, మోహ, మద, మాత్సర్యములకు ప్రతీక. అంతేకాదు, తమో రజోగుణాలు విధ్వంసకారక శక్తికి సంకేతం. 
{ఇదియే కాక, సింహం నెమలి కూడా వాహనాలైనట్లు ముద్గలపురాణం చెబుతుంది. మత్సరాసురుడనే రాక్షసుని సంహారనిమిత్తం వక్రతుండావతారం దాల్చినప్పుడు సింహం వాహనమైనది. కామాసుర సంహారనిమిత్తం వికటావతారమెత్తినప్పుడు నెమలి వాహనమైంది}.
                                                 
                                       
ప్రకృతి ప్రియుడికి పత్రార్చన - ఏకవింశతి పత్రపూజ - 
గణపతి పూజకు 21 రకాల పత్రాలను వినియోగిస్తారు. ఈ పత్రాలన్నీ అత్యంత ఔషధగుణాలున్నవి. ఈ ఔషధ రకాలకు చెందిన మొక్కలను తాకడం, వాటిని తుంచి సేకరించడం, వినియోగించడం ద్వారా వాటిలో ఉండే ఔషధీ విలువలను మనం పొందగలం. గణపతి ఏకవింశతి (21) సంఖ్యాప్రియుడు. 21 దూర్వాలతో (గరికలతో) పూజించమని పెద్దలు పేర్కొంటారు. ఈ 21 అనే సంఖ్యకు అంతరార్దంగా పంచ కర్మేంద్రియాలు, పంచ జ్ఞానేంద్రియాలు, పంచభూతాలు, పంచప్రాణాలు, మనస్సు అని భావన చేసి శరణాగతితో సమర్పణ చేసిన, జన్మసాఫల్యానికి మార్గం సుగమం అవుతుందని ఆధ్యాత్మికవేత్తలు అర్ధం చెప్తుంటారు. 
గరికపోచలు ఇరవైఒకటిగా కూర్చి, వాటితో చేసే పూజ గణపతికి ఎంతో ప్రీతికరం. (పూర్వం అనలాసురుడనే రాక్షసుడు అగ్నిజ్వాలలు వెదజల్లుతూ భయభ్రాంతులను చేస్తూ ఉంటే, ఆ రాక్షసున్ని పట్టి, అగ్నిని చల్లార్చి నశింపజేసిన గణపతిలో తాపం జనించగా, ఎన్ని ఉపచారాలు చేసిన ఆ తాపం తగ్గకపోవడంతో, ఎనభైఎనిమిది వేలమంది ఋషులందరు కలిసి ఒక్కొక్కరూ ఇరవైఒకటి చొప్పున గరికెలు తెచ్చి స్వామికి వీచగా, తాపం ఉపశమించడంతో గరికపూజ ప్రీతికరమని కధనం). 
'ఓం ఓషధీవతంతు నమః' అనేది విఘ్నేశ్వరుని సహస్రనామాల్లో ఒకటి. ‘సహస్ర పరమా దేవీ శతమూలా శతాంకురా సర్వగం హరతుమే పాపం దూర్వా దుస్వప్న నాశినీ’ అంటూ శ్రుతి గరికను దేవి అని ప్రస్తావించింది. ఇది దుస్వప్నాలను నివారిస్తుంది. స్వప్నతుల్యమైన జగత్తులో అజ్ఞాన ప్రేరిత స్వప్నస్థితి నుండి మెళుకువను (జాగృతి) అభిలషిస్తూ కేవలం నిరాకార నిర్గుణ సద్గుణ తత్త్వబోధకై గణపతి పూజలో ఋషులు గరికను విధించారని శాస్త్ర వచనం.
జ్యోతిష్య శాస్త్ర సంకేతాలు -
హస్తా నక్షత్ర సంజాతం విఘ్నేశ్వరం గజాననం 
పార్వతీ హదయాంబోధి సోమాంసదా స్మరామ్యహమ్ 
జనన నక్షత్రం హస్త. కన్యారాశి. మేషరాశి నుండి ఇది ఆరవరాశి. కాలభావచక్రంలో షష్టమభావం శత్రు, ఋణ, రోగాలను తెలియజేస్తుంది. ఈ మూడూ మానవుని పారమార్ధిక ప్రగతికి, ప్రాపంచిక ప్రగతికి విఘ్నాలు కలిగిస్తుంటాయి. అందుకే ఈ రాశిలో చంద్రుడు ఉండగా, పుట్టిన విఘ్నేశ్వరుడు ఈ మూడు రకాలైన విఘ్నాలను తన భక్తులకు తొలగిస్తాడు. అంతేకాదు, కన్యారాశినుండి చంద్రుడు సమసప్తక దృష్టితో సూటిగా వీక్షించే రాశి మీనరాశి. ఇది కాలరాశి చక్రంలో పన్నెండవ రాశి. కాలభావచక్రంలో ఈ పన్నెండవ భావం వ్యయాన్ని, బంధనాన్ని, అజ్ఞాతశత్రువుల్నీ తెలుపుతుంది. ఇవన్నీ మన ప్రగతికి విఘ్నాలే. అయినాసరే, కన్యలో కూర్చొని ఈ విఘ్నాలపైనా కూడా దృష్టి సారించి, సవరిస్తాడీ హస్తిముఖుడు. 
చతుర్థి పూజ పరమార్ధం - 
జగత్తు త్రిగుణాలతో కూడింది. దీనికి మూలమైన పరమాత్ముడు ఏకం. రెండూ కలిపితే నాలుగు. ఈ సంఖ్య గణపతిని తెలియజేస్తుంది. అ, ఉ, మ - మూడు. (ఓం). నాల్గవది తురీయం. ఈ నాలుగింటి సమైక్యరూపమైన ఓంకారమే గణపతి సాకారం. ఏకమైన పరమాత్మనీ, మూడైన ప్రపంచాన్ని కలిపి ఒకే భగవత్స్వరూపంగా చూడడమే గణపతి ఆరాధనలో అంతరార్ధం. 
శుక్ల  పక్ష చవితిచంద్రుడు అంటే దినదిన ప్రవర్ధమానమయ్యే చంద్రుడు. ఈరోజు వినాయకుణ్ణి త్రికరణశుద్ధిగా ఆరాధిస్తే మనమూ దినదిన ప్రవర్ధమానమౌతామని తెలుపుతుంది శాస్త్రం.
అవతారాలు - అసురసంహారాలు - అంతరార్ధాలు -
వక్రతుండావతారంతో మత్సరాసురున్నీ, ఏకదంతావతారంతో మదాసురునీ, మహొదరావతారంతో మోహాసురున్నీ, గజాననావతారంతో లోభాసురున్నీ, లంబోదరావతారంతో క్రోధాసురున్నీ, వికటావతారంతో కామాసురున్నీ, విఙ్ఞరాజావతారంతో మమాసురున్నీ, ధూమ్రకర్ణావతారంతో అహంకారాసురున్నీ సంహరించినట్లుగా ముద్గలపురాణంలో గణేషలీలలయందు వివరింపబడింది. ఈ ఎనిమిది అవతార లీలల్లో అసురనామాలను పరిశీలిస్తే అవి స్పష్టంగా మానవులోని అసురశక్తులకు సంకేతాలని అవగతమౌతుంది. ఈ ఎనిమిది అసురీప్రవృత్తులను అణచేవాడు గణపతి. 
సాధారణంగా మనం విఘ్నాలకు కారణం బాహ్య పరిస్థితులు, మన చుట్టూ ఉన్న మనుష్యులు అని భావిస్తాం. కానీ, అసలు విఘ్నాలకు కారణం మన మనస్సే. అందువల్ల బాహ్యమైన విఘ్నాలు తొలగాలని, చేపట్టిన కార్యాలు సిద్ధించాలని, శుభాలు చేకూరాలని పూజించేకంటే మనలోనున్న విఘ్నాసురులను నశింపజేయమని ప్రార్ధించడం ఉత్తమం. 
విఘ్నకారకాలైన అంతరంగ అసురులు నశించినప్పుడే శాంతి వెల్లివిరుస్తుంది, సమతాభావం నెలకొంటుంది, మమతాభావం పెరుగుతుంది, ధర్మనిరతి పెంపొందుతుంది, ప్రాపంచిక ఆనందం సాధ్యమౌతుంది, పారమార్ధిక ప్రగతి సాకారమౌతుంది, జన్మ ధన్యమౌతుంది. 
గణేష్ నవరాత్రుల్లో రోజుకో సంకేతంను అకళింపు చేసుకొని అన్వయించుకుంటే చాలు, తొమ్మిదోరోజు మనలోని చెడునంతా నిమజ్జనం చేయవచ్చు. 
తత్త్వరహస్యాలు -
యోగశాస్త్రం ప్రకారం గణపతి మూలాధార స్థితుడు. మూలాధారంలో కుండలినీశక్తి యోగనిద్రలో ఉంటుంది. ఈ శక్తిని మేల్కొల్పడానికి గణపతి బీజాక్షరమే సాధనం. పృథ్వితత్త్వంలో ఉన్న పరమేశ్వర చైతన్యమే గణపతిగా పంచాయతనంలో ఆరాధిస్తారు. ఈ భావానికి సంకేతంగా మట్టితో మూర్తిని మలచి, పత్రాలతో ఫలాలతో అర్చించి, తిరిగి జలతత్త్వంలో మిళితం చేస్తారు. అందుచే ప్రకృతీ ప్రేమికుడైన గణేశుడి ప్రతిమను మట్టితో తయారుచేసి, పూజలనంతరం భక్తిశ్రద్ధలతో ప్రవహించేజలాల్లో నిమజ్జనం చేయడం సర్వవిధాలా శ్రేయస్కరం. 
                                                     
                                   శ్రీ విఘ్నేశ్వర షోడశనామ స్తోత్రం 


సుముఖశ్చైకదంతశ్చ కపిలో గజకర్ణకః 
లంబోదరశ్చ వికటో విఘ్నరాజో గణాధిపః

ధూమ్ర కేతుః గణాధ్యక్షో ఫాలచంద్రో గజాననః
వక్రతుండ శ్శూర్పకర్ణో హేరంబః స్కందపూర్వజః

షోడశైతాని నామాని యః పఠేత్ శృణు యాదపి
విద్యారంభే వివాహే చ ప్రవేశే నిర్గమే తథా
సంగ్రామే సర్వ కార్యేషు విఘ్నస్తస్య న జాయతే 
పై శ్లోకం గణపతిని ఈ పదహారు నామాలతో పూజిస్తే ... విద్యారంభంలో, వివాహంలో , క్రొత్త ప్రదేశానికి వెళ్ళేటప్పుడు, తిరిగి వచ్చేటప్పుడు, యుద్ధంలో ఇలా సకల కార్యాములయందు ఎటువంటి విఘ్నాలు లేకుండా అన్ని కార్యాలు సిద్ధిస్తాయని ఫలశ్రుతి. ఎంతటి అద్భుతమైన ఫలశృతి యిది. 
విద్యారంభే వివాహేచ ప్రవేశే నిర్గమే తథా 
సంగ్రామే సర్వకార్యేషు విఘ్న: తస్య న జాయతే 
'విద్యారంభే'- విద్యారంభం నందూ, అంటే విద్యను నేర్చుకునేటప్పుడు, అనగా బ్రహ్మచర్యాశ్రమంలోనూ,
'వివాహేచ'- వివాహామందు, అనగా గృహస్థాశ్రమంలోనూ, 
'ప్రవేశే' -  ఒక చోటు లేదా ప్రదేశమందు ప్రవేశించించుట యందునూ, అనగా, క్రియలోనికి ప్రవేశించినప్పుడునూ,  
'నిర్గమం' - తిరిగి వచ్చుట లేదా తిరిగి వెళ్ళుట. అనగా ఓ క్రియ నుండి తిరిగి మరో క్రియలోనికి తిరిగి వచ్చుట యందునూ, అంటే మొదట ప్రవేశించిన కార్యమునుండి మరలి, వేరే కార్యంలోనికి వెళ్ళినప్పుడూ,  
'సంగ్రామే' - జీవితమంటే మంచి చెడుల, సుఖ దుఃఖాల, వివిధ అనుభవాల అనుభూతుల సమాహారం. ద్వంద్వాలతో కూడుకున్నది. అందుకే జీవితమొక సంఘర్షణ లేదా పోరాటమని  విజ్ఞులంటారు. నొప్పితో పోరాడితేనే స్త్రీ అమ్మ అవుతుంది. చీకటితో పోరాడితేనే గొంగళిపురుగు సీతాకోక చిలుకలా మారుతుంది. మట్టితో పోరాడితేనే విత్తు చెట్టులా మారుతుంది. అజ్ఞానంతో పోరాడితేనే జ్ఞానం వికసిస్తుంది. పోరాటంనుండే జీవనమారంభమౌతుందని పెద్దలు పేర్కొంటారు. అంటువంటి సంఘర్షణ లేదా పోరాటం  ఓ యుద్ధమే. అట్టి సంఘర్షణమయ సంగ్రామంలో విఘ్నాలుండక విజయమే సిద్దిస్తుందనీ,
'సర్వకార్యేషు విఘ్న: తస్య న జాయితే' - పై యే కార్యమలందూ విఘ్నాలుండవని, శాస్త్ర వచనం. 
ఇంతటి ఫలశ్రుతినిచ్చే ఈ పదహారునామాలను త్రికరణశుద్ధిగా భక్తిశ్రద్దలతో మన నిత్యప్రార్ధనలో భాగం చేసుకుంటే సదా సర్వత్రా శ్రేయోదాయకం. 

[పండుగ అంటే క్రొత్తబట్టలు, పిండివంటలు, బంధుమిత్రుల కలయిక ... మాత్రమే కాదు, ప్రతీ పండుగలో అంతరార్ధముంటుంది. మనిషి మనీషి కాగలిగే పరమార్ధాలుంటాయి. ఎన్నో సందేశాలుంటాయి. వాటిని అవగాహన చేసుకొని, ఆచరణలోనికి తేగలిగితేనే జన్మ చరితార్ధమౌతుందని మా తాతయ్యగారు చెప్పిన మాటలు, అప్పుడప్పుడు అక్కడక్కడా విన్నవీ, చదివినవి మననం చేసుకుంటూ, మరో మూడురోజుల్లో రాబోతున్న 'వినాయక చవితి' సందర్భంగా గణపతయ్య పాదపద్మములకు సమర్పించుకుంటున్న చిరు పుష్పమీ టపా]

30, జులై 2017, ఆదివారం

"తత్త్వజ్ఞాన ప్రభోదం - సుయజ్ఞోపాఖ్యానం"

ఈ మధ్య-
నా స్నేహితురాలు విశాల 'సుయజ్ఞోపాఖ్యానం' గురించి  ప్రస్తావించగా నా మనస్సు గతంలోనికి జారుకుంది ... 
అమ్మ భౌతికంగా దూరమయినప్పుడు ఆ దుఃఖంలో నేనున్నప్పుడు నా ఆత్మీయనేస్తం హరిప్రియ నన్ను సముదాయిస్తూ, ఒకింత గదమాయిస్తూ ...  భాగవతం సప్తమ స్కంధం లో సుయజ్ఞోపాఖ్యానంను చేతిలోపెట్టి చదువమని శాసించింది. నేను చదివాక, 
భారతీ! బాధలో ఉన్నప్పుడు సత్యం తెలిసిన మాయలోపడి అన్నీ మర్చిపోతుంటాం. నేను చెప్పింది కాస్త అర్ధం చేసుకోమ్మా...  అంటూ ఇలా చెప్పింది -
                                                   

భాగవతమును శ్రీశుకుడు ఉపదేశం చేసేప్పుడు పరిక్షిత్తుమహారాజు ఒక్కరే లేరు. ఆయన చుట్టూ ఎన్నో వేల మంది ఉన్నారు. రాజు రాజ్యం వదిలి పెట్టి ఉంటే వారంతా ఆయన చుట్టూ చేరి ఉన్నారు. ఋషులు కూడా అక్కడ చేరి ఉన్నారు. గంగను మించిన జన ప్రవాహం ఉంది అక్కడ. అందరూ భాగవతమును విన్నారు, మరి అందరూ తరించారా? ఊహు ... తరించింది ఒక్క పరిక్షిత్తుమహారాజు మాత్రమే. ఎందుకంటే అది విన్న వారి యోగ్యతపై ఆధారపడి ఉంటుంది. అందులో కొందరు రాజుగారికి సప్తదినాల్లో మరణమని తెలిసి, ఏం జరుగుతుందో చూద్దామని వచ్చి విన్నవారు, మరికొందరు ఏదో కాలక్షేపం కోసం అన్నట్లు విన్నవారూ ఉన్నారు. కానీ పరిక్షిత్తుమహారాజుకే మోక్షఫలం దక్కింది. అదేమి పక్షపాతం కాదు. విన్నవారి యోగ్యతబట్టే ఫలితం. తెలుసుకోవాలని తపన మూర్తీభవించి విన్నవాడు తరించాడు. శ్రవణం చేస్తుంటే తిండి నీరు నిద్ర అసలేం వద్దు అన్నాడు. దాహం, ఆకలి, అలసట అనేది అనిపించటం లేదు అని అన్నాడు. ఆయనకున్న శ్రద్ధ, తపన అలాంటిది. అందుకే ఆయనకి మోక్షం వెంటనే లభించింది. భారతీ! మనం అంతటి యోగ్యులంకాము కానీ, ఆధ్యాత్మిక అభిలాష కలవారం. కాస్తో కూస్తో దైవ చింతన వున్నవారం. అందుకే అవగాహనతో సుయజ్ఞోపాఖ్యానంలో తత్త్వమును గ్రహించి, ఎప్పటిలా సరైన మార్గంలోనికి వస్తావో, కుళింగ పక్షిలా దుఃఖంతో గడిపేస్తావో నీవే నిర్ణయించుకో అంటూ హితోపదేశం చేసింది. 

అసలు ఏమిటీ ఈ సుయజ్ఞోపాఖ్యానం? ఈ కధనం దేనిని తెలుపుతుంది? గతంలోనికి జారిన మది మరోమారు మననం చేసుకుంది.  

అసలు కధనం ఏమిటంటే - 
హిరణ్యకశిపుడు దుఃఖంతో, మరణించిన తన సోదరుడైన హిరణ్యాక్షునికి అంత్యక్రియలు చేసి, అతని భార్యలను పుత్రులను ఓదార్చి, పుత్రశోకంతో కుమిలిపోతున్న తన తల్లియైన దితిన్ని ఊరడిస్తూ ఇలా చెప్తాడు -
అమ్మా! లోకం ఒక చలిపందిరి వంటిది. ప్రాణులందరూ దాహార్తులై వచ్చిన బాటసారులు. వాళ్ళు దాహం తీర్చుకోవడానికి వచ్చి వెళ్ళిపోతున్నట్లు, మనం కూడా ఈ సంసారంలోనికి వచ్చి మనపని కాగానే వెళ్ళిపోతూ ఉంటాం. కలుస్తూ ఉంటాం, విడిపోతూ ఉంటాం.
తల్లీ! ఆ ఈశ్వరుడు సమస్తానికి అధిపతి. సర్వమూ తెలిసినవాడు. సర్వత్రా నిండియుండేవాడు. ఆ ప్రభువు సత్యుడు, నిత్యుడు, నిర్మలుడు, ఆద్యంతములు లేనివాడు, ఆత్మస్వరూపుడు.
కదలనిచెట్లు కదలాడే నీళ్లలో కదులునట్లు కనబడు విధంగా, భ్రమతో నిండినటువంటి కళ్ళకు భూమి చంచలంగా తోచిన విధంగా, భావ వికారాలు లేనట్టి ఆత్మస్వరూపుడైన ఆ భగవంతుడు చలించే మనస్సు గలవాళ్ళకు చంచలుడుగా అనిపిస్తాడు. కానీ, ఆ భగవంతుడు అచంచలుడు.
మాతా! భగవంతుడు ఇదిగో ఈ విధంగా ఉంటాడు, ఈ లక్షణాలతో ఉంటాడు ... అని నిర్ధారణ చేయలేం. కాని, అప్పుడప్పుడు కొన్ని లక్షణాలు పొంది సంసార కర్మబంధాలలో చిక్కుకొని యోగవియోగాలు అనుభవిస్తుంటాడు.
పుట్టుక, వినాశం, శోకం, వివేకం, అవివేకం, చింత, స్మరణం అనేవి అనేక విధాలు. ఈ పరమార్ధం వివరించటానికి పెద్దలు "ప్రేతబంధు యమసంవాదం" అనే కథను చెప్తారు. ఆ కథ చెప్తాను, విను అని హిరణ్యకశిపుడు తన తల్లికి చెప్పిన కధే సుయజ్ఞోపాఖ్యానం - 

ఉశీనరదేశంలో సుయజ్ఞుడనే రాజుండేవాడు. అతడు యుద్ధంలో శత్రువులచేతికి చిక్కి మరణించగా, ఆరాజు మృతదేహం చుట్టూ చేరిన అతని భార్యాపుత్రులు, బంధుజనాలు తలలు బాదుకుంటూ, గతస్మృతులను తలుచుకుంటూ, నీ ఈ వియోగం భరించలేం... నీతోపాటు సహగమనం చేసి మేమూ నీ సన్నిధికి చేరుకుంటామంటూ హృదయవిదారకంగా విలపించసాగారు. సూర్యుడు అస్తమించే వేళ అయింది. ఆ సమయంలో వారి రోదనం విని విప్రబాలుని వేషంలో యముడు వచ్చి, వారిని ఓదార్చుతూ ఇలా భోదించసాగాడు -
                                      
మచ్చిక వీరికెల్ల బహుమాత్రము జోద్యము, దేహి పుట్టుచుం
జచ్చుచునుండ జూచెదరు, చావక మానెడు వారిభంగి నీ
చచ్చిన వాని కేడ్చెదరు? చావున కొల్లక డాగవచ్చునే?
యెచ్చట బుట్టె నచ్చటికి నేగుట నైజం ప్రాణికోటికిన్
                                   
ఎక్కువ మక్కువ పెంచుకొని కాలం తీరిపోయిన వారికోసం ఇంతలా దుఃఖించడం చోద్యంగా ఉంది. పుట్టినవారు గిట్టక తప్పదు, పుట్టిన తర్వాత గిట్టని ప్రాణి అంటూ ఉంటుందా? ఇది మీరంతా నిత్యం చూస్తుంటారు కదా. మీరు చనిపోనివారిలాగా చనిపోయిన వారికోసం విలపిస్తారేమిటి? మృత్యువును తప్పించుకోవడం ఎవరికీ సాధ్యం కాదే. ప్రాణి ఎక్కడ నుంచి ఇక్కడికి వచ్చెనో, మరల అక్కడికి పోవటం తప్పనిసరి కదా!
అని, ఇంకా ఇలా వివరిస్తున్నాడు యముడు -
పరమేశ్వరుని అనుగ్రహముంటే క్రూరమృగాలున్న అడవుల్లో ఉన్నా, సురక్షితంగానే ఉంటాం. ఎలాగంటే, తల్లిగర్భంలో ఉన్న శిశువును పోషించునట్లు. సర్వత్రా సర్వవిధాలా ఆయనే రక్షకుడు. ఈ విశ్వమును సృష్టించేది, రక్షించేది, నశింపజేసేది ఎవడో, అనంతమూర్తి ఎవడో, బ్రహ్మాండానికి అధిపతి ఎవడో ... వాడే లీలావిలాసంగా ఈ లోకాన్ని రక్షిస్తూ పోషిస్తూ ఉంటాడు. ధనమును వీధిలో పడవేసినా దైవయోగం బాగుంటే సురక్షితంగా ఉంటుంది. గీత బాగుండకపోతే ఇంట్లో మూల భద్రపరిచిన మటుమాయమై పోతుంది. అలాగే దుర్బలుడు అడవిలో ఉన్నా, భగవంతుని కృప ఉంటే ఆయురారోగ్యాలతో వృద్ధి పొందుతాడు. అది లేనివాడు సౌధాల లోపల రక్షకభటులతో రక్షింపబడుతున్న రాజైనా మరణిస్తాడు. పరమాత్ముడు ఉండవచ్చు, ఉండకపోవచ్చు, అయినా ఈ ప్రాణికోటి కాలానికీ, కర్మకూ వశమైపోయి ఈ బ్రహ్మాండ చక్రంలో ప్రవర్తిల్లుతుంటుంది. ఆ ఆత్మస్వరూపుడు త్రిగుణాలకు లోబడినవాడు కాడు. ఆ గుణాలకు అతీతుడైన విశ్వనాథుడాతడు.
                                  
పంచభూతాలతో నిర్మితమైన ఈ దేహం ఒక భవనంలాంటిది. ఆ భవనం వంటి శరీరంలో ఆత్మపురుషుడు (జీవుడు) పూర్వకర్మానుసారియై ప్రవర్తిస్తూ ఉంటాడు. కాలం తీరిపోగానే ఆ భవనం నుండి వెళ్ళిపోతాడు. దేహం అశాశ్వతం, అందులోని ఆత్మస్వరూపుడు శాశ్వతుడు. ఎప్పటికైనా దేహం చెడిపోతుంది గాని, లోపలున్న ఆత్మనకు మాత్రం నాశనం లేదు. ఆత్మ, దేహం వేరు వేరే కానీ ఎప్పుడూ ఒకటికాదు. ఆరణిలో అగ్ని దాగివున్నట్లు, శరీరంలో వాయువున్నట్టు, తామరతూడు లోపల శూన్యమున్నట్టు దేహంలో దేహి వేరుగా విలసిల్లుతుంటాడు.
అని అనేకరీతుల్లో తత్త్వోపదేశం చేస్తూ, ఇంకా నిట్లనియె -
ఆ ఆత్మస్వరూపుడు పంచభూతాలను, పంచేంద్రియాలను, మనస్సునూ, లింగదేహమునూ విలాసంగా ధరిస్తాడు. మరల విడిచిపెడతాడు. అసలు ఈ ప్రపంచ చక్రం తిప్పేవాడు వేరుగా ఉంటాడు. అతడే సర్వాధిపతి. కాబట్టి దీనికోసం మీరు బాధపడడం, దుఃఖించడం అవివేకం.
ఎప్పటివరకు ఆత్మ దేహమును ధరించి యుంటుందో అప్పటివరకు ఈ కర్మయోగం జరుగుతూనే వుంటుంది. ఆత్మ దేహమును విడిచిపెట్టగానే ఈ బంధాలన్నీ తెగిపోతాయి. వీటితో సంబంధమే ఉండదు. ఈ మాయా యోగంవల్ల చలించే హృదయంతో కుమిలిపోవడం వృధా కదా.
అజ్ఞానాంధులైన కొందరు ఆ మహామాయ అనే భ్రాంతిలో పడి తల్లితండ్రులపై, భార్యాపుత్రాదులపై, స్నేహితులపై, ఆశ్రితులపై అనురాగాలూ, అనుబంధాలూ పెంచుకొని ఇళ్ళూ వాకిళ్ళూ సంపదలు, సామ్రాజ్యాలు సంపాదించుకుంటారు. ఎక్కడైనా కలలో కన్పించిన సంపద యదార్ధం అవుతుందా? కర్మానుబంధం ఉంటే సంయోగం కలుగుతుంది. కర్మఫలం అనుభవించాక బంధం విడిపోయి, వియోగం ఏర్పడుతుంది.
ఈ మాయాప్రపంచ రహస్యం తెలుసుకున్న మునులు, జ్ఞానులూ శాశ్వతమైన వాటిని గురించి సంతోషించరు, అశాశ్వతమైన వాటిని గురించి దుఃఖించరు. అజ్ఞానులు, అవివేకులూ మాత్రమే సంయోగం కలిగితే పొంగిపోతారు, వియోగం కలిగితే కృంగిపోతారు.
పూర్వం ఒక అడవిలో పక్షులను వేటాడి జీవించే వేటగాడొకడు సూర్యోదయం కాగానే వేటకోసం వెళ్లి, వలపన్ని పక్షులను పట్టి, రెక్కలు విరిచి సంచిలో వేసుకుంటూ అడవంతా తిరుగాడుతుండగా ఒకచోట అడవిపిచ్చుకల జంటను చూసి, ఉరిపన్ని ఆడపిచ్చుకను పట్టి, రెక్కలు విరిచి చిక్కంలో వేసుకున్నాడు. అది చూసిన మగపిచ్చుక ఆడపిచ్చుకకై విలపిస్తూ  గద్గద స్వరంతో బ్రహ్మ మన తలరాతలను ఇలా రాశాడా, విధియొక్క చేతలును ఏమనాలి, మన పిల్లల్ని ఎలా చూడాలి, వాటి రోదనను ఎలా భరించాలి ... అని పరి పరివిధాల రోదిస్తున్న మగపిచ్చుకను అప్పుడే చూసిన బోయవాడు వేగంగా బాణం సంధించి నేలకూల్చాడు. ఆయువు తీరితే ఎంతటివారైనా మరణించక తప్పదు కదా
ప్రాణం పోకడ, వానరాకడ తెలియదంటారు. మృత్యువు ఏ రూపంలో వస్తుందో, ఎప్పుడు వస్తుందో ఎవరికీ తెలియదు. మీరు మీ సంగతి మర్చిపోయి చనిపోయి నేలమీద పడియున్న ఈ మహారాజు శవం చుట్టూ చేరి శోకించడం వ్యర్థం. ఇలా వందసంవత్సరాలు విలపించినా మీ నాధుణ్ని చేరుకోవడం దుర్లభం. చనిపోయినవారు తిరిగి లేచివస్తారా?
ఈ విధంగా బాలకుని రూపంలో వచ్చి చెప్పిన యముడు మాటలు విన్న వారంతా విశ్వం శాశ్వతం కాదని తెలుసుకొని, శోకం మాని, కర్తవ్యం ఆలోచించి, సుయజ్ఞ మహారాజుకు ఉత్తరక్రియలు చేసి వెడలిరి. అటుపై యముడు అంతర్ధానమయ్యాడని చెప్తూ, హిరణ్యకశిపుడు ఇంకా ఇలా పలికెను -
ప్రాణులకు పరతత్త్వ చింతన లేకపోవడంచేత మనవాళ్ళు అని, ఇతరులు అనీ తేడాగా భావిస్తారు. ఎవరు పరులు? ఎవరు తనవారు? వారు - మేమూ అని అజ్ఞానులే అనుకుంటారు. ఆలోచిస్తే అందరూ ఒకటే. అని వివరంగా చెప్పగానే తల్లి దితి, ఆమె కోడళ్ళు తత్త్వం గ్రహించి, విలపించడం మానుకున్నారు. ఇదే సుయజ్ఞోపాఖ్యాన కధనం. 

భారతీయవాజ్మయంలో రామాయణం, మహాభారతం, భాగవతములు పరమ ప్రామాణికమైన మహోన్నత ఇతిహాసాలు. 
భాగవతం, భగవంతుని మరియు భాగవతుల దివ్యగాథ. అమృత సుధ. ఇందులో ఏ గాథయినా మన జీవనగమనం సవ్యదిశలో సాగేలా మార్గనిర్దేశం చేసేందుకే. జీవితపరమార్ధాన్ని సాధించడానికి దివ్యసందేశాన్ని ప్రభోదించడానికే. భాగవతపఠనం ముక్తిదాయకం, మోక్షసోపానం. పరీక్షిత్తు మహారాజును మాధ్యమంగా చేసుకొని, ఈ జనన మరణ చక్రంలో పడి తిరుగుతుండే మానవులందరికీ ఈ సంసార మాయాజలధిని దాటే తరుణోపాయాన్ని శ్రీశుకుడు శ్రీమథ్భాగవతము ద్వారా సర్వులకూ అందించాడు. భాగవతాన్ని ప్రతి మనిషి భావగతం చేసుకుంటే ఇహపరాలను సార్ధకం చేసుకున్నట్లే. 
మరణం అనివార్యమని తెలిశాక, ఆ ఆఖరిదినాల్లో ఆత్మీయులతో కాకుండా, సంసారబంధాలు తెంచుకుని పరమాత్మను పొందే తోవను చూపమని ప్రాధేయపడి శుకమహర్షి కృపతో హరిని ధ్యానిస్తూ ఆయనలో ఐక్యమయ్యాడు పరీక్షిత్తుమహారాజు
శరతల్పగతుడైన, స్థిరచిత్తుడై మనస్సులో ఆ దేవదేవుండును నిలుపుకొని, నిలుపుకున్న రూపాన్ని వీక్షిస్తూ, స్తుతిస్తూ నిశ్వాసాన్ని నిరోధించి 
గోవిందుడిలో మమైకమైనాడు గాంగేయుడు. 

కానీ మనం?
అంపశయ్యపై నున్న, అయినవారిపై మమకారం చంపుకోలేక, వ్యామోహం తెంచుకోలేక, ఆశలు విడవలేక, సంసారమునే స్మరిస్తూ వదలలేక వదలలేక ప్రాణాల్ని విడుస్తాం, జన్మ పరంపరలో చిక్కుకుంటాం. ధర్మాచరణ లేక, హరిని చింతించక, తత్త్వాన్ని గ్రహించక, ఆత్మాన్వేషణ ప్రసక్తే లేక, సంసారభోగాల్లో మునిగితేలుతున్న లౌకికులమై జనన మరణ చక్రాల్లో తిరుగాడుతూనే వుంటాం.  
అందుకే మనలాంటివారిని చూసిన మహర్షులు యోగులు విస్మయంతో ఇలా అంటూ, అంతలోనే ఏంచేసి తరించాలో తెలుపుతారిలా - 
పశుకళత్ర పుత్రబాంధవ దేహాది, సంఘమెల్ల తమకు సత్యమనుచు
కాపురములు చేసి కడపట సత్తురు, కనియుగాన రంత్యకాలసరణి
పశువులు, భార్యాబిడ్డలు, బంధువులు, శరీరం ఇత్యాది పరివారమంతటినీ నిజమని నమ్ముకొని కాపురాలు సాగిస్తూ, సాగిస్తూ కడకు కన్నుమూసి కాటిపాలవుతారని, అంత్యకాల దుర్దశ తెలిసినా తెలియనట్లే ఉండిపోతారని అంటారు శుకమహర్షివారు. 

దొరసినకాయముల్ ముదిమితోచినజూచిప్రభుత్వముల్ సిరుల్
మెరుపులు గాక జూచి, మరి మేదినిలో తమతోడివారు ముం
దరుగుట జూచి, చూచి, తెగు నాయువెరుంగక మోహపాశముల్
తరుగని వారికేమిగతి దాశరధీ కరుణాపయోనిధీ
దశరథరామా! శరీరములు ముదిసిపోవడంతో శరీరం అస్థిరమనీ, సంపదలు మెరుపుతీగవలె అదృశ్యంకాగా అవి  అస్థిరమనీ, తమ సహచరులు, సమాన వయస్కులు తమకంటే ముందుగానే మరణించినప్పుడు తామునూ మరణించవలసిన వారమనీ తెలుస్తూ ఉన్నప్పటికీ ఆయువు తరిగిపోవడం తెలుసుకోక, అస్ధిరాదులైన దేహాదులలో అజ్ఞానమనే తాళ్లబంధాలలో పట్టుపడుతున్నారు కదా! ఇట్టి అజ్ఞానులకు ఇక గతి ఏంటి? అని వాపోతాడు ఓ రామభక్తుడు.  
మన అస్తిత్వం ఎంత అల్పమైందో నిర్వచిస్తూ అన్నమయ్య ఇలా అంటారు -
మాపులే మరణములు రేపులే పుట్టువులు 
చాపలాలు మాని విష్ణు శరణను మనసా ... 
పుట్టుకలను రేపులతో అంటే ఉషోదయాలతో, మరణాల్ని మాపులతో అంటే సాయంసంధ్యలతో పోలుస్తూ చాపలాలు అంటే చంచల స్వభావాల్ని వదిలేసుకొని భగవంతునికి శరణాగతి చెందమని సూచిస్తాడు. 

ఎవ్వనిచే జనించు జగ, మెవ్వనిలోపల నుండు లీనమై
యెవ్వనియందు డిందు బరమేశ్వరుడెవ్వడు, మూలకారణం
బెవ్వ, డనాదిమధ్యలయు డెవ్వడు, సర్వము దానయైన వా
డెవ్వడు వాని నాత్మభవు నీశ్వరు నే శరణంబు వేడెదన్.
ఎవ్వని చేత ఈ జగమంతా సృష్టింపబడినదో, ఎవ్వని లో ఈ జగమంతా లీనమై వుందో, ఎవ్వని చేత నాశనం చేయబడుతోందో, ఈ సృష్టికి మూలకారణం ఎవ్వడో, మొదలు, చివర, మధ్య అంతా తానే అయి వున్నవాడు ఎవడో, ఆ ఈశ్వరుణ్ణి నేను శరణు కోరుచున్నాను... అనే గజేంద్రుడు ద్వారా మనం ఏం చేయాలో తెలుపుతుంది భాగవతం. 
ఇన్నీ తెలిసినా, మాయలో పడిపోతుంటాం. 
అంతకాలే చ మామేవ స్మరన్ముక్త్వా కలేబరమ్ /
యః ప్రయాతి స మద్భావం యాతి నాస్త్యత్ర సంశయః //
అంత్యకాలమందు ఎవరైతే నన్నే స్మరించుచూ దేహమును విడిచిపెడతారో, వారు నా స్వరూపమును పొందుతారు. నన్నే చేరుకుంటారు. ఇందులో సందేహం లేదని అభయమిచ్చాడు శ్రీకృష్ణభగవానుడు. 

కష్టాల్లో దేవుణ్ణి కొలుస్తూ, సుఖాల్లో మరుస్తూ, ఉన్నాడో లేడో అని అరకొర విశ్వాసంతో జీవనగమనం సాగిస్తే అంత్యకాలంలో స్ఫురణకు స్మరణకు అందడు ఆ అనంతుడు.
కన్నుమూసేవేళ ఆ కారుణ్యమూర్తే కళ్ళముందు కదలాడాలంటే, మనుగడలో మలుపులెన్ని ఉన్నా, మాధవుడినే మనసార విశ్వసిస్తూ, మన దైనందిక జీవితంలో ఆ దేవదేవున్ని ఓ ఆలంబనగా ఆరాధనీయునిగా చేసుకొని, సదా సన్మార్గంలో సాగిపోగలిగే సాధనను సాధిస్తే, సర్వవేళల్లో సర్వేశ్వరుడు స్పురిస్తాడు, అంత్యకాలంలో అంతరంగ ఆలయమున అనంతుడై అగుపిస్తాడు, అప్పుడు ఆ అంతర్యామిలోనే ఐక్యమౌతాం. 

 ఓం త్ర్యంబకం యజామహే సుగంధిం పుష్టి వర్ధనం /
ఉర్వారుకమివ బంధనాత్ మృత్యోర్ముక్షీయ మామృతాత్ //
అందరికి శక్తిని ప్రసాదించే సుగంధభరితుడైన త్రినేత్రుడును (శివుడును) ఆరాదిస్తున్నాను. దోసపండు కాడ నుండి విడినట్లు మరణం పట్టు నుండి విడివడెదం గాక! 

తొలిసంధ్యలో ఆరవిరిసిన అరవిందాలు మలిసంధ్యలో వాలి రాలిపోవడం సహజం. అట్లే జనించాక మరణించడం కూడా సహజమే. ఇది కాలధర్మం. అయితే ఆ మరణం వెన్నెల్లో పూసిన పారిజాతాలు వేకువలో పరవశంగా పరమాత్మునిపూజకై రాలిపోయినట్లు ఉంటే ఆ జననంకు సార్ధకత ఉన్నట్లే. మరుజన్మ లేనట్లే. 


7, జులై 2017, శుక్రవారం

శ్రీ మాత్రే నమః

                                   

మానవ సంబంధ బాంధవ్యలన్నింటిలోనూ మాతాబిడ్డల సంబంధం విశిష్టమైనది, విడదీయరానిది; త్యజింప వీలుకానిది, తరింపజేసింది.
ఆత్మీయతకు, అనుభూతికి, ఆర్ద్రతకు, అర్పణకు ఆనవాలు "అమ్మ". 
 ప్రేమ, త్యాగం, సేవ, సహనంలకు మరోపేరు "అమ్మ". 
పుట్టించడం, జీవితాన్నివ్వడం, మరల సమయింపజేయడం .....  
సృష్టి స్థితి లయలకు కారకులు బ్రహ్మ, విష్ణు, మహేశ్వరులు. 
స్థితి లయలకు మూలకారణం సృష్టి. 
ఆ సృష్టించేది బ్రహ్మ. బ్రహ్మ ఉపకరణాలకు అన్నింటికీ కేంద్రబిందువు "అమ్మ". ఆమెలో బ్రహ్మ అంశే లేకపోతే సృష్టి జరిగే అవకాశం లేనేలేదు. అందుకే 'న మాతుః పరదైవతమ్'  అని శ్లాఘిస్తారు.
మన భారతావని విశ్వపూజ్యం కావడానికి కారణాలు వేదాలు, పురాణ ఇతిహాసాలు, ఆత్మసాక్షాత్కారం పొందిన ఋషివర్యుల మార్గనిర్ధేశాలు, సద్గురువుల సద్భోధనలు.....వీటిని ఓ సంప్రదాయంగా  మన పెద్దలు మనకు అందించబట్టి. {'సమ్యక్ స రహస్యం ప్రదీయత ఇతి సంప్రదాయః' అతి విలువైన విషయం గురువులచేత శిష్యులకు ఉపదేశింపబడునది. సనాతనంగా సద్గురువులచే ఆచరింపబడుతూ మానవజాతి శ్రేయస్సుకై, శిష్యపరంపరగా ఉపదేశింపబడుతూ వస్తూ వున్నదే 'సంప్రదాయం'}. 
                                            
జన్మనిచ్చిన తల్లి, పోషణ భారం వహించే తండ్రి, ప్రతీ శరీరధారికి తొలిదైవాలని, వారిని తొలుత సేవించడం మన సంప్రదాయం.
శిశువు ఆరోగ్యంగా పుట్టేందుకు నవమాసములు ఆహార నియమాలు పాటిస్తూ, చక్కటి బిడ్డకై భగవంతుణ్ణి ప్రార్ధిస్తూ, వికారాల్ని ఇబ్బందుల్ని భరిస్తూ, ప్రసవ వేదననుభవిస్తూ జన్మనిస్తుంది. పిదప తన రక్తాన్ని పాలుగా మార్చి పోషిస్తుంది. బిడ్డను చూసి మురిసిపోతుంది, ఆనందంతో తబ్బిబ్బు అవుతుంది. తల్లి ప్రేమ అనూహ్యం, అనిర్వచనీయం, అవర్ణ్యం, అచింత్యం, అద్భుతం, అపారం, అవాజ్యం.
                                             
ప్రతీ ప్రసవమూ స్త్రీకి పునర్జన్మే అయినా తల్లి కాకుండా ఉండటాన్ని ఇష్టపడదు కనుకనే, తల్లికి అంత అత్యంతోత్కృష్టమయిన స్థానమివ్వబడింది. 'మాతృదేవోభవ' అని కీర్తింపబడుతుంది. 
యం మాతా పితరౌ క్లేశం సహేతే సంభవే నృణామ్ |
న తస్య నిష్కృతిః శక్యా, కర్తుమ్ వర్ష శతైరపి ||
శిశువు జన్మించినప్పుడు తల్లితండ్రులు వహించే శ్రమకు ప్రతిఫలం ఏమి ఇచ్చిన తీరదు. నూరేళ్లు తల్లిదండ్రులుకు సేవ చేసినా ఆ ఋణం తీరదని మనుస్మృతి పేర్కొంటుంది.
ఇదే రీతిలో, లోకానికి దుఃఖ నివృత్తిమార్గం చెప్పిన అద్వైతసిద్ధాంత ప్రతిష్టాత, పరమేశ్వరాంశ,  జగద్గురువు అయిన శ్రీ శంకరులు, తన తల్లి అవసానదశలో ఉండి తనని స్మరించగానే ఆమె దగ్గరకు చేరి ఆమెకు సద్గతిని కలిగించిన సందర్భంలో చెప్పిన ఐదు శ్లోకములు (మాతృ పంచకం) ద్వారా మహత్తరమైన మాతృభక్తిని మహాద్భుతంగా ప్రకటించారు. అందులో ఓ శ్లోకం -
ఆస్తాం తావదియం ప్రసూతిసమయే దుర్వార శూలవ్యథా 
నైరుచ్యం తనుశోషణం మలమయీ శయ్యా చ సంవత్సరీ 
ఏకస్యాపి న గర్భభార భరణ క్లేశస్య యస్యాక్షమః
దాతుం నిష్కృతిమున్నతోపి తనయః తస్యై జనన్యై నమః.
అమ్మా ! నన్ను కన్న సమయంలో నువ్వు ఎంతటి శూలవ్యథను అనుభవించావో కదా. 
కళను కోల్పోయి, శరీరం శుష్కించి, శయ్య మలినమైనా – ఒక సంవత్సరకాలం ఆ కష్టాన్ని ఎలా సహించావోకదా. ఎవరూ అలాంటి బాధను సహించ లేరు.
ఎంత ఉన్నతుడైనా కుమారుడు తల్లి ఋణాన్ని తీర్చుకోగలడా ? నీకు నమస్కారం చేస్తున్నాను.
అవతారపురుషుడైన ఓ అమ్మకు కొడుకే. అవతారపురుషులతో సహా ఈ సత్యాన్ని ఆచరణాత్మకంగా లోకానికి చాటారు.
సన్యాసం పుచ్చుకున్న వ్యక్తికి అందరు నమస్కరించడం సంప్రదాయం. పూర్వాశ్రమంలో తండ్రియైన వారు కూడా సన్యాసాశ్రమం స్వీకరించిన కుమారునికి సాష్టాంగ నమస్కారం చేయవలసిందే. లోకంలో అన్ని బంధాలు త్యజించి సన్యాసం స్వీకరించిన వ్యక్తి అయినను తల్లికి మాత్రం తనే నమస్కరించాలి. తల్లి స్థానం అంతటి ఘనిష్టమైనది.
సనాతనధర్మం సన్న్యాసయినా, గృహస్థుడైనా కన్నవారిని సాక్షాత్తు దైవాలుగా భావించి వారికి సముచిత స్థానాన్నిచ్చి గౌవరవించడంను అత్యున్నత ధర్మంగా అభివర్ణించింది.

                                
ఉపాధ్యాయాన్ దశాచార్యా: ఆచార్యాణాం శతమ్ పితాః |
సహస్రం తు పితౄన్ మాతా గౌరవే నాతి రిత్యతే ||  (మనుస్మృతి)
గౌరవించదగిన వారిలో ఉపాధ్యాయుల కన్నా ఆచార్యులు పదిరెట్లు ఎక్కువ . ఆచార్యుల కన్నా తండ్రి వందరెట్లు ఎక్కువ కాగా, తల్లి ఆ తండ్రి కన్నా వేయిరెట్లు ఎక్కువ.
 స్వ: సుఖం గమయతి ఇతి స్వర్గ:!
మహాభారతంలో యక్షుడు యుధిష్టరుని భూమికంటే గొప్పదేదని ప్రశ్నించాడు దానికి సమాధానంగా
'మాతా గురుతరా భూమే'! 
మాతృమూర్తి పృదివి కంటే గొప్పదని ,విలువైనదని, ఉన్నతమైనదని సమాధానమిచ్చాడు. ఎందుకంటే 
 'నాస్తి మాతృ నమో గురు:'! 
                                                            

                                       

"భూప్రదిక్షణ షట్క్ న కాశీయాత్రా యుతేనచ, 
సేతుశ్నాన శోతైర్యశ్చ తత్పలం మాతృవందనే "

ఆరుమార్లు భూప్రదక్షణ చేసిన, పదివేలసార్లు కాశీయాత్ర చేసినా, అనేక వందమార్లు సముద్రస్నానం చేసిన వచ్చే పలితం కంటే తల్లిని ఓ మారు నమస్కరిస్తే ఎక్కువ ఫలమొస్తుంది.

పుత్ర ప్రభావంతో అమ్మల ధన్యత
పుత్రుల ప్రభావంతో ముక్తిత్వం పొందిన అమ్మలు కొందరు -

శ్రీరామచంద్రుడు తన తల్లి కౌసల్యకు, కపిలమునివర్యులు తనతల్లి దేవహూతికిను ఇచ్చటనే బ్రహ్మతత్త్వం ఉపదేశించి తరింపజేశారు. ఇది ఉత్తమోత్తమ పద్దతి. 
శ్రీ శంకరాచార్యులవారు తనతల్లి యగు ఆర్యాంబకు  ఈశ్వరభక్తిని ఉపదేశించి కైవల్యప్రాప్తిని కలిగించెను. (శ్రీ శంకరులు అద్వైత ముక్తిరావాలని బ్రహ్మతత్త్వంను మాతృదేవికి ఉపదేశించినను తల్లి దానిని గ్రహింపజాలక పోవడంవల్ల  స్తోత్రాలను పఠిస్తూ ఉపాసనామార్గం వల్ల కైవల్యప్రాప్తిని కలుగజేయుటకు కారణమైనది). ఇది ఉత్తమ పద్దతి. 
శ్రీ రమణులు తన తల్లి అలగమ్మ అంత్యకాలంలో చెంతనే వుండి ఆమె హృదయంపై తన కుడిచేతిని, శిరస్సుపై ఎడమచేతిని ఉంచి, హస్త దీక్ష (శక్తిపాతం) ద్వారా ముక్తినొసగిరి. (ఈమె కూడా బ్రహ్మజ్ఞానమును గ్రహింపజాలకపోవడంతో ఈ రీతిలో మోక్షప్రాప్తిని కలిగించిరి) ఇది మధ్యమ పద్దతి. 
సత్కర్మలు, పుణ్యతీర్ద సందర్శనములు, పురాణశ్రవణంలు, యజ్ఞములు, పవిత్రమగు వ్రతములు మాతాపితరులచే చేయించి వారికి సర్గలోకప్రాప్తికి అర్హులుగా జేయుట  కనిష్ట పద్దతి. 
జీవించి ఉండగా తల్లితండ్రులకు ఉత్తమోత్తమ పద్దతియగు బ్రహ్మజ్ఞానమును, ఉత్తమపద్ధతి యగు దివ్యమంత్రోపదేశ దైవోపాసనలును, కనిష్ట పద్దతియగు కర్మానుష్టాన వ్రతాదులును జేయనీయక మరణానంతరం శాస్త్ర విధానుసారం పితృకర్మలను, దానములను నిండుభక్తి శ్రద్ధలతో చేయడం సామాన్య ధర్మం. 
జనని ప్రభావంతో తనయుల ఉన్నతి
తల్లుల ప్రభావంతో ఉన్నతస్థితిని పొందిన తనయులు కొందరు - 
నేను ఇలా ఉన్నానంటే అందుకు కారణం మా అమ్మే. హరిశ్చంద్రుని సత్యదీక్ష, శ్రీరామచంద్రుని పితృవాక్య పరిపాలన, ధ్రువుని దృఢదీక్ష, శిబి చక్రవర్తి దాన శీలత్వం, ధర్మరాజు ధర్మనిరతి ..... వీరపురుషుల గాధలు, యోధుల విజయాలు, ఉన్నత విలువలను తెలుపుతూ నన్ను ధీరోదాత్తుడిగా మలచిన వీరమాత నా తల్లి జిజియాబాయి అని తల్లిని కీర్తించింది - 'ఛత్రపతి శివాజీ'.  
నేను ఈ ప్రపంచంలో అమితంగా ప్రేమించే వ్యక్తి  ఎవరంటే అది మా అమ్మే.  అందరూ కొడుకుల్ని తమ కోసం కంటే, మా అమ్మ ఈ లోకం కోసం నన్ను కన్నదనిపిస్తుంది. నేను ఈ ఉన్నతమైన జీవితాన్ని స్వీకరించడానికి స్ఫూర్తి మా అమ్మే. ఎన్నెన్నో బాధలు, కష్టాలు, త్యాగాలుతో జీవనం సాగిస్తూ, ఎన్నో ప్రార్ధనలు, ఉపవాసాలు, మొక్కులతో తనో యోగినిగా మారింది. ఆ పూజల ఫలమే నేను. నా జీవితానికి, కార్యాలకు, నడవడికకు ఆమె వ్యక్తిత్త్వమే నిరంతర ప్రేరణ. నా ఈ జీవితం మా అమ్మ భువనేశ్వరీదేవి భిక్ష... అని తల్లిని శ్లాఘించింది - 'స్వామి వివేకానంద'. 
                                                
ఉపాధ్యాయురాలైన ఓ తల్లి తన తనయునికి వేదాధ్యయనం చేసి,  సన్యాసం స్వీకరించమని కోరగా, తల్లి ప్రేరణతో ఆయన తమ చెవి ప్రోగులు అమ్మి ఋషీకేస్ వెళ్లి అచట ఒక ఆశ్రమములో చేరారు. ఆ తదుపరి దయానంద సరస్వతిగారి వద్దకు చేరి, వేదాధ్యయనం చేసి మనందరికీ జ్ఞానామృతాన్ని పంచుతున్న తనయుడు 'స్వామి పరిపూర్ణానంద సరస్వతి'గారు. కళ్లులేని ఆ మహిమాన్వితురాలు లోకానికి జ్ఞాననేత్రం తెరిపింపజేసే పుత్రునికి స్ఫూర్తిమయి.  

                                  
సాగరతరంగాలు, సువర్ణ సైకతాలు, భక్తి విశ్వాసాలు,
రామేశ్వరం మసీదు వీధి అన్నీ కలిసి ఒక్కటైతే
అది మా అమ్మ!
అమ్మా! నీకు నా వందనాలు
సర్వేశ్వరుని కృపావీక్షణాలతో జీవితాన్ని పవిత్రంగా బలపర్చావు
ఆ పవిత్రతే నీ పిల్లలకు శ్రీరామ రక్ష.
ఆ పరమాత్మ ప్రేమదృక్కులు నీ రూపంలో ప్రసరించాయని విశ్వసిస్తాను
ఆరోజు నిండు పున్నమిరాత్రి ...
నేనెందుకో కన్నీటితో ఉలిక్కిపడి లేచాను
నీకు నీ బిడ్డ బాధ తెలుసు
నీ లాలించే చేతులతో మృదువుగా నా కన్నీళ్లను తుడిచావు
నీ ఆలన, నీ పాలన, నీ నమ్మకం నాకు బలాన్నిచ్చాయి
ప్రపంచాన్ని నిర్భయంగా ఎదుర్కోవడం నేర్పాయి
సర్వేశ్వరుని శక్తిని నాలో నిలిపాయి
నీ ఋణాన్ని ఎలా తీర్చుకోను
అమ్మా! అంతిమతీర్పు రోజున ఆ  పై లోకంలో
నిన్ను తప్పక కలుస్తాను...  ఇది తన తల్లి అశియమ్మకు స్మృతాంజలి ఘటిస్తూ చెప్పినవారు 'అబ్దుల్ కలాం'. 
వీరంతా జగద్వితితులు. వీరేకాదు, ఇలా తల్లుల ప్రభావంతో ఉన్నతస్థితిలో ఉన్నవారు ఎందరో కలరు. 

                                       
పరమాత్ముని సృష్టికి మరల ప్రతిసృష్టిని చేసే దివ్యమైన శక్తులను భగవంతుడు తల్లికి ప్రసాదించాడు. ఆ తల్లిని శ్రద్ధతో పోషించడం దేవతలను సేవించడంతో సమానమని ఉపనిషత్కారులు అంటున్నారు. తల్లి శ్రద్ధామూర్తి. ఆమె చల్లని నీడలో శాంతి లభిస్తుంది. తల్లిని సేవించేవారు మాతృదేశాన్ని ప్రేమిస్తారు. మాతృదేశానికి మాన్యతనిస్తారు. "మాన్యతే పూజ్యతే యా సా మాతా!"..పూజ్యార్హురాలు తల్లి.

అన్ని శాస్త్రాలు, మతాలు తల్లికే తొలిపీఠం వేసినా, నేటి కొందరు మనుజుల మనోపీఠంలో ఆ మాతృస్థానం పదిలంగా లేక ఇంటిలో ఓ గదికో, వృద్ధాశ్రమంలకో  పరిమితం చేస్తున్నారు. ఎంతమంది తల్లితండ్రుల మాటలకు విలువనిస్తున్నారు? మాటలకు విలువివ్వడం అటుంచి, మాటలు వినడానికే సమయమివ్వడం లేదు. వారి చెంతన కాసేపు కూర్చొని ఆత్మీయంగా మాట్లాడే తీరికే లేదన్నట్లు వ్యవహరిస్తున్నారు. ప్రతీఒక్కరి తల్లితండ్రులు తమ బిడ్డల వలన ధన్యత పొందాలని, వారి ప్రేమ వాత్సల్యములతో ఆనందంగా జీవనం సాగించాలని కోరుకుంటారు. తల్లితండ్రుల మనస్సులకు సంతోషం కలిగేటట్లు తాము జీవించడం, వారిని సేవించడం, గౌరవించడం, వృద్ధాప్యంలో పోషించడం, ఆదరించడం, మన సంప్రదాయంలో ప్రధానమైనది.
జీవించియున్నప్పుడు తల్లితండ్రులను ఆదరింపకయు, మరణానంతరం పితృకర్మలను సరిగ్గా చేయకయు నుండు పుత్రులు మృతప్రాయులని శాస్త్రములు పేర్కొనగా, తలితండ్రులయందు దయలేని పుత్రుండు పుట్టనేమి, వాడు గిట్టనేమి అని కఠినంగా అంటారు ఒక శతకారుడు. 

ల్లిని మించిన గురువు ఈ లోకంలో మరొకరు లేరు.
మాతృత్వం అంటే భౌతికంగా ఓ బిడ్డకు జన్మనివ్వడం కాదు, మాతృభావన అనేది భౌతికస్థాయికి మించింది. సాక్షాత్తు ఆ జగన్మాతయే వాత్సల్యం, దయ, శాంతి, శ్రద్ధ, ప్రేమ, త్యాగం, ఓరిమి ..... మొదలగు సమస్త సద్గుణముల రూపంలో స్త్రీల హృదయంలో దాగి ఉందని, లోకంలోని స్త్రీలందరిలోను ఆమె అంశ ఉందని దేవి మహత్యంలో వర్ణింపబడింది. అందుచే పై సద్గుణములతో శోభిల్లే స్త్రీలందరూ మాతృస్వరూపులే. మాతృహృదయులందరికీ 🙏 

                       అమ్మకు అమ్మై పుడితే తప్ప అమ్మఋణం తీర్చుకోలేం.

13, ఫిబ్రవరి 2017, సోమవారం

"పుస్తకం దేవోభవ"


మంచి పుస్తకం...
మొదటిసారి చదువుతున్నప్పుడు ఓ ఆత్మీయ నేస్తంలా అన్పిస్తుంది, రెండవసారి చదువుతున్నప్పుడు కొత్త కొత్త జీవితసత్యాల్ని ఆవిష్కరించేదిలా, మరోసారి చదివేటప్పుడు అపారజీవితానుభవమున్న వయోధికుడిలా, మరలా చదివేటప్పుడు ఓ జ్ఞానిలా గోచరిస్తుంది.....
                                               
                                                   
మంచి పుస్తకం...
కాసిన్ని కాగితాలు, బోలెడు అక్షరాలు, పలు పదాల కూర్పు మాత్రమే కాదు, జీవితాన్ని వెలిగించే దీపం కూడా.
                                                       

మంచి పుస్తకం...
ఏ స్థితిలోనూ దూరం కాని నేస్తం. అన్నివేళలా అందుబాటులో ఉండే సలహాదారు. గమ్యం సుగమం చేసే మార్గదర్శి. సుద్దులు చెప్పే అమ్మ. బుద్ధులు నేర్పే నాన్న. జీవనోపాధినిచ్చే అన్నదాత. ఎన్నో వివరించే మానసిక విశ్లేషకుడు. ఔనత్యాన్ని పెంచే వ్యక్తిత్వవికాస నిపుణుడు. అజ్ఞానం నుండి జ్ఞానం వైపు నడిపే గురువు.
                                                   
ఒక మంచి పుస్తకం చదవడం పూర్తయితే మనకో మంచి స్నేహితుడు దొరికినట్లే.

                                                 

ఇలా పఠనాసక్తి ఉన్న పెద్దవారు, పుస్తకప్రియులు మంచి పుస్తకముకై చెప్పే నిర్వచనాలు అనేకం.
                                    
                                                                        *         *       *

పెద్దబాలశిక్ష, బాల సాహిత్యం, కాల్పనిక కాల్పనికేతర సాహిత్యం, పరిశోధన గ్రంధాలు, పద్య శతకాలు, పాకశాస్త్రాలు, వ్యక్తిత్వ వికాస గ్రంధాలు, అర్ధశాస్త్రాలు, ఆధ్యాత్మిక శాస్త్రాలు, పురాణ ఇతిహాసాలు.... ఓహో.... ఎన్నెన్నో పుస్తకాలు... అందరి అభిరుచులకు తగ్గట్లుగా. 

సాధారణంగా ఆధ్యాత్మిక సాధకులు వేదాంత గ్రంధ పఠనం చేసినంతకాలం మనస్సు ఉత్సాహంగా తాదాత్య్మముతో దైవ సాన్నిధ్యంలో గడుపుతున్నంత అనుభూతిని పొందుతారు. అయితే అదే అనుభూతితో ఆగిపోకూడదు. ఆత్మసాక్షాత్కారాన్ని పొందాలి. అందుకు తగ్గట్టుగా అధ్యయనం, అధ్యయనం చేసింది అవగాహన చేసుకోవడం, అవగాహన చేసుకున్నది ఆచరణలో పెట్టడం ప్రతీ సాధకునికి అవసరం. ఈ అధ్యయన విషయమై మన శాస్త్రాలు, మహర్షులు, ఆధ్యాత్మిక అనుభవిజ్ఞులు... ఏం తెలుపుతున్నారో ఓసారి గమనిద్దాం - 

ఇదం జ్ఞానమిదం జ్ఞేయం యస్సర్వం జ్ఞాతు మిచ్ఛతి |
అపి వర్షసహస్రాయుః శాస్త్రాన్తం నాధిగచ్ఛతి ||  (ఉత్తరగీత)
ఇది జ్ఞానం, ఇది జ్ఞేయం అని శాస్త్రములను చదివి గ్రహించుటకు సాధ్యం కాదు. ఏలననగా వేలకొలది సంవత్సరములు జీవించియుండి శ్రద్ధతో చదివినను శాస్త్రాంతము కనిపించదు.

అదీత్య చతురో వేదా ధర్మ శాస్త్రాణ్యనేకశ: |
బ్రహ్మతత్త్వం న జానాతి దర్వీ పాకరసం యథా ||
నాలుగువేదములు చదివినను, సమస్త ధర్మశాస్త్రములను చూసినను, బ్రహ్మతత్త్వంను తెలుసుకొనక పోయినచో అనేక పక్వాన్నాదులలో తిరిగెడు గరిటె, వాని రుచులు ఎట్లు తెలుసుకొనచాలదో, అట్లే వీరును ఆ గరిటెకు సమానమే.

అనంతశాస్త్రం బహు వేదితవ్యం స్వల్పశ్చ కాలో బహ వశ్చ విఘ్నా: |
యత్సారభూతం తదుపాసితవ్యం హంసో యథా క్షీరమివాంబుమిశ్రం ||
శాస్తములకు అంతము లేదు, అంతయూ చదువుటకు కాలము లేదు, జీవితం చాల స్వల్పం,  దీనిలో అనేక ప్రతిబంధములు కలవు. క్షీరనీరములు కలిసియుండినను హంస నీరమును విడిచి క్షీరమును మాత్రమే గ్రహించినట్లు , సారమైన విషయమును మహాత్ములనుండి గ్రహించి, అనుష్టించి కడతేరుట శ్రేష్టం.

వేదాలు, శాస్త్రాలు ఇవన్నీ కూడా సర్వోన్నత శక్తి లేక ఆత్మ ఒకటి వున్నదని చెప్పేందుకు, దానికి దారి చూపేందుకు మాత్రమే ఉపకరిస్తాయి.
"ఎన్ని భాషలని,ఎన్ని శాస్త్రాలని నేర్చుకుంటారు? వేయిజన్మలెత్తినా అన్ని భాషలూ, అన్ని శాస్త్రాలూ రావు. దేనిని తెలుసుకుంటే సకలమూ తెలుస్తుందో, ఆ ఆత్మ నీ హృదయంలో ఉంది."నేనెవరు" అని ప్రశ్నించుకుంటే మనం ఆత్మ స్వరూపులమౌతాము. అసలు సత్యం నీలోనే వున్నదని అన్ని గ్రంధాలు చెప్తున్నాయి. నీలోనే యున్న ఆ సత్యాన్ని వదిలేసి దాన్ని గ్రంధాలలో వెదుకుట ఏమిటి? నిజమైన గ్రంధం ఆత్మ. ఆ గ్రంధాన్ని చదువు, తెలుసుకో. ఆత్మవిచారణయే సర్వకాలముల యందు చేయదగిన పని. గ్రంధాల అధ్యయనం అన్నది మనల్ని మనం సరి చేసుకొనే దిశలో ఉన్నత మార్గానికి దోహదపడుతుంది..కానీ ఆత్మానుభవం సాధ్యం కాదు.నిన్ను నీవు తెలుసుకో ముందు. పుస్తకం చెప్పేది అదే ..నిన్ను సరిచేసుకొని నన్ను చూడు, నన్ను తాగు అంటుంది. పురాణాలు, వేదశాస్త్రాలు అన్నీ పఠించాను కానీ, ఆత్మజ్ఞానం అంటే ఏమిటొ తెలియదు... అని ఒక పండితుడు అడగగా, జ్ఞానం శాస్త్రాల్లో లేదు. గ్రంధాలు బయట ఉండేవి. జ్ఞానం లోపల ఉండేది. అది తెలిసి ధ్యానించేవారికి ఆత్మజ్ఞానం కలుగుతుంది అని పై రీతిలో వివరించారు, శ్రీ రమణులు. 

'జ్ఞానదేవతు కైవల్యమ్' ... ఆత్మజ్ఞానముననే మోక్షము సిద్ధించుచున్నదని శృతి చెప్పుచుండగా, శాస్త్ర జ్ఞానంచే ప్రయోజనం ఏముంది? ... అని అన్పించవచ్చు కానీ,

ద్వే విద్యే వేదితవ్యే తు శబ్దబ్రహ్మ పరం చ యత్ /
శబ్ద బ్రహ్మణి నిష్ణాతః పరం బ్రహ్మాధిగచ్ఛతి // (అమృత బిందూపనిషత్తు)
మానవుడు రెండు విద్యలు నేర్చుకొనవలయును. 1. శబ్దబ్రహ్మము 2. పరబ్రహ్మము. శబ్దబ్రహ్మమనగా శాస్త్రము. పరబ్రహ్మమనగా ఆత్మజ్ఞానం. అయితే శబ్దబ్రహ్మమందు నిష్ఠ కలిగినవాడు మాత్రమే పరబ్రహ్మమును పొందగల్గును అని ఉపనిషత్తు బోధించుచున్నది. 

మరి ఈ శాస్త్ర అధ్యయనం ఎంతవరకు?

శాస్త్రాణ్వధీత్య మేధావీ అభ్యస్య చ పునః పునః |
పరమం బ్రహ్మ విజ్ఞాయ ఉల్కావత్తాన్యథోత్సృజేత్ || (ఉత్తరగీత)
ప్రజ్ఞావంతుడగువాడు వేదాంతశాస్త్రంను చక్కగా చదివి ఆ శాస్త్రార్ధమును మాటిమాటికి అభ్యసించి పరబ్రహ్మమును సాక్షాత్కరించుకొని, అన్నం ఉడికిన పిమ్మట కొరివికట్టెలను విడుచునట్లు, శాస్త్రములను విడవవచ్చునని కృష్ణభగవానుని వాక్కు.
అన్నము పక్వమగువరకు మంట ఎట్లుండవలెనో అట్లే జ్ఞానవిజ్ఞాన సంపూర్ణత్వం కలుగువరకు శాస్త్రాధ్యయనం తప్పనిసరిగా ఉండవలెను.

గ్రంధమభ్యస్య మేధావీ జ్ఞానవిజ్ఞానతత్పరః
పలాలమివ ధాన్యార్ధీ త్యజేత్ గ్రంధమశేషతః
మేధాసంపత్తి గలవాడు విద్యను బాగుగా అభ్యసించి జ్ఞానమున్ను, విజ్ఞానమున్ను కలిగినపిమ్మట శాస్త్రమును విడువవలయును. కర్షకుడు పైరును పోషించి, పండించి ధాన్యమును తీసుకొని పిమ్మట గడ్డిని త్యజించునేగాని, గడ్డి యుపయోగము లేదని తలంచి మొదటనే త్యజించినచో ధాన్యం దొరకదు గదా.
ధాన్యము నభిలషించు కర్షకులు, తమకు కావలసిన్నది ఫలమే యైనను, సకాలమున వ్యవసాయముచేసి విత్తనముల జల్లి, కలుపును తీసేసి, మంచి ఎరువుల సహాయంతో పైరును చక్కగా పోషించుచున్నారు. తమ ప్రయత్నం ఫలించిన తదుపరి ధాన్యమును తీసికొని గడ్డినెట్లు వదులుచున్నారో, అట్లే మోక్షాసక్తుడగు మేదావంతుడును వేదాంతగ్రంధముల నధ్యయనము జేస్తూ, సకాలంలో సరైన సాధనను చేసి,  అహంను తీసేసి, సద్గురువు సహాయంతో ఆత్మజ్ఞానము సంపూర్ణముగా పొందిన పిదప గ్రంధపఠనంను విడువవలెను. 

నావార్ధీ హి భవేత్తావత్ యావత్పారం న గచ్ఛతి |
ఉత్తీర్ణే తు సరిత్పారే నావయా కిం ప్రయోజనమ్ ||
ఎంతవరకు నది ఆవలదరిని చేరదో, అంతవరకు నదిని దాటుటకై పడవ యుండవలసిందే. ఏరు దాటిన మీద ఆ నావ ఉపయోగం లేదు.

అయితే ఇక్కడ మనమో విషయమును గమనించాలి - 

ఆధ్యాత్మిక సాధన అంతరంగానికి సంబంధించినది. అది మనస్సులోనే జరగాలి. సత్యాన్ని బాహ్యంగా అన్వేషించుట కూడదు. ఆత్మే పరమాత్మ అనే సత్యాన్నే అన్ని గ్రంధాలు ప్రభోధిస్తున్నాయి. ఇది అనుభవంలోకి రావాలంటే తీవ్రసాధన అవసరం. అయితే, ఇది అనుభవంలోకి రాకపోవడానికి కారణం మనస్సే. మనస్సే మన స్వరూపాన్ని మరుగు పరుస్తుంది. అనుభవానికి రానీకుండా చేస్తుంది. మాయంటే ఏదో కాదు, మనసే మాయ. ఈ మాయ విడిపోతే స్వరూపం అనుభవానికి వస్తుంది. పరిపక్వమైన మనస్సు కలవారే, సత్యంను తీవ్రసాధన చేత అనాచ్చ్చాదితముగా అనుభవించ గలుగుదురు. కానీ సంసారబాధ్యతలతో, ఇతరత్రా విషయవాంఛలతో,  ప్రతిబంధకాలతో సాధన చేయటానికి వ్యవధి లేనప్పుడు, ధ్యానం చేయడానికి ఏకాగ్రత కుదరనప్పుడు మనస్సుకు పరిపక్వత రాదు. అశాంతితో భారమౌతుంటుంది. ప్రాపంచిక మాయలో పడిపోతుంది. అలా మాయలో పడకుండా చేసే సాధనలో పుస్తకపఠనం ఓ సోపానమే అవుతుంది. అలాగని అదేపనిగా శాస్త్ర అధ్యయనంలోనే మునిగిపోకూడదు. శాస్త్రం ఏం చెప్తుందో గ్రహించి, అనుష్టించి ఆత్మసాక్షత్కారం పొందాలి. 

శ్రీ రమణమహర్షి, శ్రీ శంకరభగవద్పాదులవారు, రామకృష్ణపరమహంస తదితరవారంతా బ్రహ్మత్వం సిద్ధించాక కూడా శాస్త్ర పఠనం చేస్తూ, తమ దర్శనార్ధం వచ్చే సాధకుల చెంత శాస్త్ర చర్చలు, గ్రంథపఠనాలు సాగించేవారు.  ఎందుకని మరి?

కాస్త లోతుగా ఆలోచిస్తే ...

శాస్త్రమను ఓడలేనిచో సంసారసాగరం దాటలేం. నది దాటిపోయిన వారికి పడవ అవసరం లేదు.
అలాగని, ఆత్మజ్ఞానం పొందినవ్యక్తి పడవను త్యజించి వెళ్ళడు. పడవను పదిలపరుస్తాడు. ఎందుకనగా ఆవల నుండు జనులను మరల దాటించుటకది అవసరం. ముక్తులైనవారులలో ఇతరులు తరించవలెనన్న సద్భుద్ది ఉంటుంది. అందుచే బద్ధులను విముక్తి చేయదలంచు ముక్తులైన జీవన్ముక్తులు తమ జీవితాంతం వరకు శాస్త్రాధ్యాయనుష్టానములను  ఆచరించుకొనియే యుందురు. 

'అసుప్తేరామృతే: కాలం నయేద్వేదాంతచింతాయా' ... లేచింది మొదలు నిద్ర పోయేంతవరకు, జన్మించిన పిమ్మట మరణం కలుగువరకును కాలమును వేదాంత చింతనంచేత గడుపవలయును.

తన అజ్ఞానంను మాత్రమే పోగొట్టుకొన తలచినవానికి గురువాక్యమొక్కటి చాలును. కాని ఇతరుల అజ్ఞానమును పోగొట్టకోరిక గలవానికి శాస్త్ర సాధన కూడా కావలయునని అంటారు శ్రీ రామకృష్ణ పరమహంస. 

మనస్సును ప్రాపంచికవిషయ రహిత మొనర్చుకో వలయునన్న, మాయలో పడకుండా చూసుకోవాలన్న జ్ఞానత్వం తప్పనిసరి. ఆ జ్ఞానత్వంనకు శాస్త్రపఠనం ఆవశ్యకం. శాస్త్రజ్ఞానం అలవడిన ఆత్మజ్ఞానం ఉదయించును. అగ్నికి వాయువు ఎంత అవసరమో, అట్లే ఆత్మజ్ఞానానికి శాస్త్రజ్ఞానమూ అంతే అవసరం.
మొక్కను సంరక్షించినచో స్వయంగా మ్రానై పల్లవించి పుష్పించి ఫలమై, ఆ ఫలం పరిపక్వమై అప్రయత్నంగా  క్రిందకు ఎట్లు రాలునో, అట్లే శాస్త్రాలను అధ్యయనం చేస్తూ అనుష్టించినచో మనస్సు పరిపక్వమై  దేనితో విషయసంపర్కం లేకుండా ఆత్మసాక్షాత్కారఫలం పొందడం జరుగుతుంది.
అందుకే, 
'వేదాభ్యాసో హి విప్రస్య తపః పరమిహుచ్యతే'... వేదాధ్యయనము ఉత్తమ మానవునికి గొప్పదగు తపస్సన్నది మనుమహర్షి మాట కాగా, 'స్వాధ్యాయాభ్యసనం చైవ వాజ్మయం తప ఉచ్యతే' ... అధ్యయనమే తపస్సు లన్నిటిలోను ముఖ్యమైన వాక్తపస్సని గీతాచార్యుని వచనం.
శ్రీ శంకరులవారు, శ్రీ రమణులు, శ్రీ రామకృష్ణులవారు శాస్త్రజ్ఞానం కలవారగుటచే అనేకవిధముల ప్రభోదించి ప్రజల యొక్క అజ్ఞానావరణమును తొలగించి జ్ఞానభాస్కరుణ్ణి ప్రకాశింపజేసిరి. 


ఏది ఏమైనా, ఓ మంచి పుస్తకపఠనం పూర్తయిన పిమ్మట నా మదిలో మెదిలే మాట  ఒకటే ... "పుస్తకం దేవోభవ"

వాట్సాప్ లో నాకు వచ్చిన, నచ్చిన చిరు వీడియో ... 
video